Σειρά παραλείψεων και αδυναμιών σε σχέση με τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν στην υλοποίηση και ανάπτυξη του Πληροφοριακού Συστήµατος (ΠΣ) ERP του Γενικού Λογιστηρίου (ΓΛ) διαπιστώνει μεταξύ άλλων, ο Γενικός Ελεγκτής Οδυσσέας Μιχαηλίδης.
Όπως σημειώνεται στην Έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας που δημοσιοποιήθηκε σήμερα αναφορικά με το βαθμό υλοποίησης της ανάπτυξης του εν λόγω Πληροφοριακού Συστήµατος, η συγκεκριμένη σύμβαση ( ΓΛ 14/2016) αξίας €33.962.036, υπογράφηκε το Νοέμβριο 2018, και τερματίστηκε τον Μάρτιο 2023 από την Αναθέτουσα Αρχή (ΑΑ), λόγω της αδυναμίας του Αναδόχου να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του, με αποτέλεσμα να μην έχει υλοποιηθεί το σύστημα.
Τα σημαντικότερα ευρήματα του ελέγχου που διεξήγαγε η Ελεγκτική Υπηρεσία από το Νοέμβριο του 2022 μέχρι το Φεβρουάριο του 2023 αναφέρονται συνοπτικά πιο κάτω:
Δεν αναπτύχθηκε υγιής ανταγωνισμός
Με βάση τις απαιτήσεις των σχετικών εγγράφων των διαγωνισμών, δεν αναπτύχθηκε υγιής ανταγωνισμός σε καμία από τις δύο διαδικασίες διαγωνισμών που προκηρύχθηκαν για το υπό αναφορά έργο. Ο αρχικός διαγωνισμός με αρ. ΓΛ 5/2016 ακυρώθηκε, αφού οι επτά συμμετέχοντες Οικονομικοί Φορείς (ΟΦ), δεν ικανοποιούσαν τις ελάχιστες απαιτούμενες προϋποθέσεις συμμετοχής.
Ο επόμενος διαγωνισμός, με αρ. ΓΛ 14/2016, ανατέθηκε στον μοναδικό ΟΦ που πληρούσε τις απαιτήσεις του διαγωνισμού, και οδήγησε στην υπογραφή της πιο πάνω τερματισθείσας σύμβασης Επιπλέον, παρατηρήθηκε ότι σε κανένα από τους δύο διαγωνισμούς δεν περιλήφθηκαν στην εκτιμώμενη αξία τα ποσά προαίρεσης για παράταση της περιόδου λειτουργίας και συντήρησης του συστήματος.
Δεν δόθηκε ικανοποιητικός χρόνος για την υποβολή των προσφορών
Σύμφωνα με την Ελεγκτική Υπηρεσία ο σημαντικότερος λόγος που δεν είχε αναπτυχθεί υγιής ανταγωνισμός ήταν το ότι, αν και δόθηκε χρόνος για υποβολή των προσφορών, δεν είχε δοθεί επιπλέον αιτούμενη παράταση για την κατάλληλη ετοιμασία των προσφορών, παρά το σχετικό αίτημα ενδιαφερόμενου οικονομικού φορέα (ένεκα και ουσιωδών αλλαγών στα έγγραφα που είχε προβεί το ΓΛ), ώστε οι ΟΦ να ετοιμάσουν την τεχνική προσφορά τους για να περιγράψουν την προτεινόμενη λύση σύμφωνα με τις απαιτήσεις του έργου.
Επιπρόσθετα, η Επιτροπή Αξιολόγησης επέδειξε υπερβολική αυστηρότητα με την απόρριψη προσφορών που δεν είχαν, κατά την άποψη της, πλήρη επεξήγηση των προτεινόμενων λύσεων.
Ενώ είχε γίνει προκαταρκτική ενημέρωση της ΚΕΑΑ από το ΓΛ για υποβολή αιτήματος για παράταση στην εκτέλεση της σύμβασης, με τη δέσμευση ότι θα έστελνε κανονικά αίτημα στην ΚΕΑΑ μόλις θα είχε ξεκαθαρίσει το θέμα, τελικά δεν υποβλήθηκε το πιο πάνω σχετικό τελικό αίτημα, παρά την καθυστέρηση που υπήρχε.
Επιπλέον, το ΓΛ όφειλε, αφενός από τον ρόλο του ως Αρμόδια Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων και, αφετέρου ως ΑΑ για ένα τόσο σημαντικό έργο που γνώριζε όλα τα προβλήματα που υπήρχαν, να προχωρήσει τουλάχιστον σε επιμερισμό ευθύνης και εφαρμογή ανάλογων ρητρών καθυστέρησης ως οι πρόνοιες της σύμβασης, για τη μέχρι τότε καθυστέρηση στην ολοκλήρωση του έργου.
Με ψευδαισθήσεις αντιμετώπιζε την όλη κατάσταση το Γενικό Λογιστήριο
Παρά την ύπαρξη καθυστερήσεων κατά τη διάρκεια υλοποίησης του συστήματος, το ΓΛ, απαντώντας στην Ελεγκτική Υπηρεσία τον Φεβρουάριο 2020 σε σχετικές καταγγελίες που του διαβίβασε, δεν είχε εκφράσει οποιαδήποτε ανησυχία για την υλοποίηση του έργου και δημιουργούσε την ψευδαίσθηση ότι το έργο θα υλοποιείτο έγκαιρα και αποτελεσματικά.
Επιπρόσθετα, υπογράφηκε συμπληρωματική συμφωνία με τρίτη εταιρεία για την αναγνώριση και υλοποίηση δράσεων αναφορικά με τη διαχείριση της μετάβασης του δημοσίου από το υφιστάμενο σύστημα FIMAS, στο υπό αναφορά σύστημα ERP.
Ωστόσο η εν λόγω συμφωνία δεν έγινε με τον υφιστάμενο Ανάδοχο, με αφαίρεση του ανάλογου ποσού που περιλαμβανόταν στη Σύμβαση και, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για αποκοπή πληρωμών προς τον Ανάδοχο, στο πλαίσιο των αποζημιώσεων προς το Δημόσιο από τον τερματισμό της σύμβασης ΓΛ 14/2016 (για τυχόν εκκρεμείς πληρωμές προς τον Ανάδοχο).
Ο Ανάδοχος απέτυχε να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του
Όπως επισημαίνεται από την Ελεγκτική Υπηρεσία, ο Ανάδοχος έχει αποδεδειγμένα αποτύχει να εκπληρώσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις, λαμβάνοντας υπόψη και το γεγονός ότι δεν τήρησε τα συμφωνηθέντα, ενώ το ΓΛ απέτυχε να διαχειριστεί την όλη κατάσταση και να εκτιμήσει ορθά τις υποσχέσεις του Αναδόχου αναφορικά με την ολοκλήρωση του έργου. Tο Σύστημα, παρά την παράταση ενός έτους που δόθηκε (από την 1.1.2022 στην 1.1.2023) δεν είχε περάσει τις δοκιμές αποδοχής ώστε να τεθεί σε εφαρμογή. Παράλληλα, ο τερματισμός της σύμβασης οδηγεί ουσιαστικά το δημόσιο αρκετά χρόνια πίσω στην υλοποίηση ενός τόσο σημαντικού έργου, με όλα όσα αυτό συνεπάγεται.
Γενικά συμπεράσματα
Με βάση τα ευρήματά της, η Ελεγκτική Υπηρεσία καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το Γενικό Λογιστήριο δεν εφάρμοσε πλήρως το νομικό πλαίσιο/τις ορθές πρακτικές που διέπουν τη διαδικασία σύναψης συμβάσεων και της επακόλουθης διαχείρισης της υλοποίησης της σύμβασης για το σύστημα ERP, επισημαίνοντας στην έκθεση της τα ακόλουθα:
- Το ΓΛ παρουσίασε υπέρμετρη αυστηρότητα στην προθεσμία υποβολής προσφορών, παρά το αίτημα ενός από τους πέντε προεπιλεγμένους Οικονομικούς Φορείς (ΟΦ).
- Το ΓΛ επέδειξε υπέρμετρη αυστηρότητα στην αξιολόγηση των ΟΦ με αποτέλεσμα να αποκλειστούν ορισμένοι ΟΦ παρά το ότι είχαν προτείνει εφαρμόσιμες λύσεις (δεν έγιναν αποδεκτές οι επεξηγήσεις που είχαν δοθεί από τους ΟΦ, ενώ κάλυπταν ουσιαστικά τα απαιτούμενα UC).
- Υπέρ το δέον ανοχή από πλευράς ΓΛ, στις καθυστερήσεις και τα προβλήματα της λύσης του Αναδόχου κατά τη διάρκεια υλοποίησης του έργου.
