Σημαντικό οικονομικό αποτύπωμα, με συνεισφορά €4,1 δισ. ή 12,5% της συνολικής Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας της Κύπρου, καταγράφει ο τομέας των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) για το 2025. Η ανάπτυξη του κλάδου δείχνει να είναι εντυπωσιακή, καθώς η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία του τομέα παρουσιάζεται αυξημένη κατά 435% από το 2016 έως το 2025, έναντι 86% στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ωστόσο, η εγχώρια αγορά τεχνολογικών προϊόντων και υπηρεσιών είναι σημαντικά μικρότερη από το συνολικό οικονομικό μέγεθος του κλάδου, ενώ η υιοθέτηση προηγμένων τεχνολογιών από τις κυπριακές επιχειρήσεις εξακολουθεί να παρουσιάζει σημαντικά περιθώρια βελτίωσης.
Αυτά είναι μερικά από τα βασικά ευρήματα της μελέτης «The Cyprus ICT Market 2025–2027: Market Size, Structure, Performance, Competitiveness, Trends and Outlook», που εκπόνησε το IMR/University of Nicosia, για λογαριασμό του Κυπριακού Συνδέσμου Πληροφορικής (Cyprus Computer Society – CCS) και παρουσιάστηκε την Πέμπτή 12 Νοέμβριου στη Λευκωσία.
Ανάπτυξη 435% σε εννέα χρόνια
Σύμφωνα με την εν λόγω έρευνα, η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία του τομέα ΤΠΕ ανήλθε περίπου στα €4,1 δισ. το 2025, αντιπροσωπεύοντας το 12,5% της συνολικής οικονομικής δραστηριότητας της χώρας. Το αντίστοιχο ποσοστό στην ΕΕ βρίσκεται περίπου στο 5,6%.
Η αύξηση κατά 435% από το 2016 καταδεικνύει την ταχύτητα με την οποία αναπτύχθηκε ο κυπριακός τεχνολογικός τομέας. Αξιοσημείωτο είναι επίσης ότι το 2020, όταν η κυπριακή οικονομία συρρικνώθηκε περίπου κατά 3%, ο κλάδος ΤΠΕ κατέγραψε ανάπτυξη περίπου 21%.
Η απασχόληση στον ευρύτερο τεχνολογικό τομέα εκτιμάται σε 48.200 άτομα το 2025, εκ των οποίων το 25,7% είναι υπήκοοι τρίτων χωρών.
Σημαντικά μικρότερα τα οφέλη για την εγχώρια αγορά σε σύγκριση με το συνολικό οικονομικό μέγεθος του κλάδου
Παρά το μεγάλο οικονομικό αποτύπωμα, η εγχώρια αγορά δεν αντιστοιχεί στο σύνολο της παραγωγής του κλάδου. Η μελέτη εκτιμά ότι η δαπάνη των οργανισμών στην Κύπρο για προϊόντα και υπηρεσίες ΤΠΕ ανήλθε το 2025 σε €1,70 δισ., με εύρος εκτίμησης από €1,33 δισ. έως €2,15 δισ.
Από το ποσό αυτό, εκτιμάται ότι μόλις €800–950 εκατ. καταλήγουν σε κυπριακές επιχειρήσεις ΤΠΕ. Με άλλα λόγια, περίπου τα τέσσερα πέμπτα της παραγωγής του κυπριακού τεχνολογικού τομέα δεν κατευθύνονται στην εγχώρια αγορά, γεγονός που φανερώνει τον εξαγωγικό και διεθνή προσανατολισμό του κλάδου.
Το 56% των οργανισμών αναμένει αύξηση των τεχνολογικών δαπανών
Σύμφωνα με την έρευνα χρηστών ΤΠΕ της IMR/University of Nicosia για το 2026, το 56% των οργανισμών αναμένει αύξηση των δαπανών του για εξωτερικές τεχνολογικές υπηρεσίες, το 28% προβλέπει ότι θα παραμείνουν στα ίδια επίπεδα και μόλις το 8% αναμένει μείωση. Το καθαρό ισοζύγιο των προσδοκιών διαμορφώνεται στις +47 ποσοστιαίες μονάδες.
Παράλληλα, το 64% των οργανισμών χρησιμοποιεί εξωτερικούς παρόχους τεχνολογικών υπηρεσιών τουλάχιστον μία φορά τον μήνα. Το 54% αγοράζει υπηρεσίες ανάπτυξης ή προσαρμογής λογισμικού και το 50% υπηρεσίες κυβερνοασφάλειας.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σχέση με τους εγχώριους προμηθευτές: το 97% των οργανισμών συνεργάζεται τουλάχιστον περιστασιακά με κυπριακές επιχειρήσεις ΤΠΕ, αν και μόλις το 33% δηλώνει ότι τις προτιμά ενεργά.
Τα βασικότερα κριτήρια επιλογής προμηθευτή είναι η αξιοπιστία, με ποσοστό 78%, η τιμή με 67% και η ποιότητα με 56%. Αντίθετα, η τοπική παρουσία συγκεντρώνει μόλις 15%.
Ως προς τα σημεία δυσαρέσκειας, το 63% αναφέρει αργή ανταπόκριση από τους παρόχους και το 52% καθυστερήσεις στην παράδοση έργων. Μόνο το 15% επισημαίνει έλλειψη τεχνογνωσίας. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι το πρόβλημα της αγοράς αφορά περισσότερο την ταχύτητα και τη διαθέσιμη επιχειρησιακή δυναμικότητα παρά την τεχνική επάρκεια.
Τεχνητή νοημοσύνη: περιορίζεται στο 9,27% η υιοθέτηση στην Κύπρο
Μεγάλη απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο καταγράφεται στην υιοθέτηση τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης. Μόλις το 9,27% των κυπριακών επιχειρήσεων χρησιμοποιούσε τεχνολογίες AI το 2025, έναντι 19,95% στην ΕΕ. Η Κύπρος βρίσκεται έτσι μεταξύ των χωρών με τις χαμηλότερες επιδόσεις στον συγκεκριμένο δείκτη.
Η εικόνα είναι διαφορετική όταν εξετάζονται οι προθέσεις των επιχειρήσεων. Το 83% των οργανισμών που συμμετείχαν στην έρευνα δηλώνει ότι είναι πιθανό να επενδύσει σε λύσεις τεχνητής νοημοσύνης μέσα στο 2026.
Εντούτοις, το 51% αναφέρει έλλειψη δεξιοτήτων AI, ενώ το 50% δεν χρησιμοποιεί ούτε σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει εξωτερικό πάροχο για τέτοιες λύσεις. Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι, παρά το αυξημένο ενδιαφέρον, η πρακτική εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης παραμένει περιορισμένη.
Κυβερνοασφάλεια: Ανάγκη για επενδύσεις €90–130 εκατ.
Η κυβερνοασφάλεια αναδεικνύεται σε μία από τις μεγαλύτερες ευκαιρίες ανάπτυξης για την κυπριακή αγορά ΤΠΕ. Το 71% των οργανισμών την κατατάσσει ως την κυριότερη τεχνολογική δυνατότητα που χρειάζεται να ενισχύσει, ενώ το 44% χαρακτηρίζει πολύ πιθανή την πραγματοποίηση σχετικής επένδυσης το 2026.
Παράλληλα, το 58% αναγνωρίζει τη συμμόρφωση με τις κανονιστικές απαιτήσεις ως μία από τις τρεις σημαντικότερες εσωτερικές προκλήσεις του.
Η εκτιμώμενη αξία της κυπριακής αγοράς κυβερνοασφάλειας τοποθετείται μεταξύ €90 εκατ. και €130 εκατ. Πρόσθετη ώθηση αναμένεται από την εφαρμογή της ευρωπαϊκής οδηγίας NIS2. Σύμφωνα με στοιχεία που παρατίθενται στη μελέτη από τον αρμόδιο Επίτροπο, ο αριθμός των οργανισμών που εμπίπτουν στο σχετικό ρυθμιστικό πλαίσιο αυξάνεται από περίπου 60 σε 520, δηλαδή σχεδόν εννεαπλασιάζεται.
Ωστόσο, οι ανάγκες σε ανθρώπινο δυναμικό παραμένουν μεγάλες, καθώς εκτιμάται ότι η Κύπρος χρειάζεται περίπου 1.900 επαγγελματίες στον τομέα της κυβερνοασφάλειας.
Cloud και ψηφιακή ωριμότητα
Η χρήση υπηρεσιών υπολογιστικού νέφους έχει ευρεία διάδοση στην Κύπρο, καθώς το 88% των οργανισμών δηλώνει ότι χρησιμοποιεί υπηρεσίες cloud. Παρ’ όλα αυτά, το 53% εκφράζει ανησυχίες για το κόστος και την πιθανότητα υπέρβασης των σχετικών προϋπολογισμών.
Σε επίπεδο μικρομεσαίων επιχειρήσεων, το 74,35% έχει επιτύχει τουλάχιστον βασικό επίπεδο ψηφιακής έντασης, ποσοστό υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 71,39%.
Ωστόσο, η εικόνα διαφοροποιείται στους πιο απαιτητικούς δείκτες ψηφιακής ωριμότητας. Η Κύπρος βρίσκεται μόλις στην 20ή θέση μεταξύ των 27 κρατών-μελών της ΕΕ ως προς το ποσοστό επιχειρήσεων με πολύ υψηλή ψηφιακή ένταση.
Επιπλέον, το 57% των οργανισμών θεωρεί ότι η παραδοσιακή επιχειρηματική κουλτούρα και οι καθιερωμένες πρακτικές εργασίας αποτελούν το σημαντικότερο εμπόδιο στον ψηφιακό μετασχηματισμό, έναντι 31% που επισημαίνει την έλλειψη εσωτερικής τεχνογνωσίας.
Χαμηλές οι δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης
Σημαντική αδυναμία της κυπριακής οικονομίας παραμένουν οι περιορισμένες επενδύσεις στην έρευνα και ανάπτυξη. Οι συνολικές δαπάνες Ε&Α αντιστοιχούν μόλις στο 0,65% του ΑΕΠ, έναντι 2,24% στην ΕΕ.
Παράλληλα, οι απόφοιτοι ΤΠΕ αποτελούν το 2,8% του συνόλου των αποφοίτων στην Κύπρο, ενώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση το αντίστοιχο ποσοστό φθάνει το 4,2%.
Η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού αποτυπώνεται και στις απαντήσεις των επιχειρήσεων του κλάδου. Οι πάροχοι τεχνολογικών υπηρεσιών αναφέρουν ότι οι υψηλές μισθολογικές απαιτήσεις αποτελούν το σημαντικότερο εμπόδιο στην εξεύρεση προσωπικού, ενώ η υπερφόρτωση των υφιστάμενων εργαζομένων περιορίζει τη δυνατότητα ανάπτυξης καινοτόμων υπηρεσιών.
Πρόβλεψη για εγχώρια αγορά €2,23 δισ. μέχρι το 2030
Θετικές είναι οι μακροπρόθεσμες προβλέψεις της μελέτης για την εγχώρια αγορά ΤΠΕ. Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, η συνολική δαπάνη των οργανισμών για τεχνολογικά προϊόντα και υπηρεσίες αναμένεται να αυξηθεί από €1,70 δισ. το 2025 σε €2,23 δισ. το 2030, με μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 5,6%.
Στο ευνοϊκό σενάριο, η αγορά μπορεί να φθάσει τα €2,52 δισ., ενώ στο δυσμενές σενάριο περιορίζεται στα €1,93 δισ.
Ακόμη υψηλότερη είναι η προβλεπόμενη εξέλιξη της Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας του κλάδου, η οποία, σύμφωνα με το βασικό σενάριο, αναμένεται να ανέλθει στα €6,1 δισ. μέχρι το 2030.
Οι προβλέψεις αυτές προϋποθέτουν, ωστόσο, ότι θα αντιμετωπιστούν σημαντικά διαρθρωτικά προβλήματα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται το υψηλό ενεργειακό κόστος, η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού και η περιορισμένη χρηματοδότηση της καινοτομίας.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 ολοκληρώνεται η ισχύς των μισών από τα 62 μέτρα του εθνικού ψηφιακού οδικού χάρτη, τα οποία αντιστοιχούν σε δημόσια χρηματοδότηση €117 εκατ.
Το επόμενο στοίχημα
Τα αριθμητικά ευρήματα της έρευνας σκιαγραφούν μια αγορά με ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική, αλλά και σημαντικές ανισορροπίες. Από τη μία πλευρά, ο τομέας ΤΠΕ συνεισφέρει το 12,5% της κυπριακής Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας και έχει αναπτυχθεί κατά 435% μέσα σε εννέα χρόνια. Από την άλλη, η υιοθέτηση τεχνητής νοημοσύνης παραμένει στο 9,27%, οι δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης στο 0,65% του ΑΕΠ και οι ελλείψεις εξειδικευμένου προσωπικού εξακολουθούν να περιορίζουν την περαιτέρω ανάπτυξη.
Το βασικό συμπέρασμα της IMR/University of Nicosia είναι ότι η Κύπρος έχει δημιουργήσει μια ισχυρή τεχνολογική οικονομία, αλλά δεν έχει αξιοποιήσει πλήρως τις δυνατότητές της στο εσωτερικό της χώρας.
Η πρόκληση της επόμενης πενταετίας δεν θα είναι μόνο η προσέλκυση περισσότερων τεχνολογικών εταιρειών, αλλά κυρίως η αύξηση της ψηφιακής ωριμότητας των κυπριακών επιχειρήσεων, η ενίσχυση της έρευνας και η μετατροπή των τεχνολογικών επενδύσεων σε μετρήσιμη αύξηση της παραγωγικότητας.
Σημείωση σύνταξης: Οι προβλέψεις για το 2030 και οι εκτιμήσεις μεγέθους αγοράς αποτελούν μοντελοποιημένα σενάρια της μελέτης, ενώ τα αριθμητικά ποσοστά που αναφέρονται βασίζονται αποκλειστικά και μόνο στις απαντήσεις των οργανισμών που συμμετείχαν στην έρευνα.





